Αφρικανική σκόνη: Γιατί κοκκίνισε ο ουρανός;

Η ατμόσφαιρα στην Κρήτη και σε άλλα νησιά του Αιγαίου έχει καλυφθεί από ένα έντονο κόκκινο και πορτοκαλί χρώμα, εξαιτίας της μεταφοράς τεράστιων ποσοτήτων αφρικανικής σκόνης από την έρημο της Σαχάρας. Το φαινόμενο, το οποίο τροφοδοτείται από ισχυρά ρεύματα νότιων ανέμων, μειώνει δραστικά την ορατότητα και υποβαθμίζει την ποιότητα του αέρα, δημιουργώντας ένα πρωτόγνωρο σκηνικό. 

Το χαρακτηριστικό κοκκινωπό χρώμα που παίρνει ο ουρανός οφείλεται κυρίως στη χημική σύσταση των αιωρούμενων σωματιδίων. Η σκόνη που ταξιδεύει από τη Σαχάρα είναι ιδιαίτερα πλούσια σε οξείδια του σιδήρου, τα οποία έχουν από τη φύση τους ερυθρή απόχρωση.

Όταν ο όγκος αυτής της σκόνης στην ατμόσφαιρα είναι μεγάλος, ο τρόπος που το ηλιακό φως ταξιδεύει μέχρι το έδαφος αλλάζει, μέσω ενός μηχανισμού που ονομάζεται σκέδαση Mie. Σε αντίθεση με τις φυσιολογικές συνθήκες, όπου η ατμόσφαιρα διασκορπίζει το μπλε φως, τα μεγαλύτερα σε μέγεθος σωματίδια της σκόνης λειτουργούν ως φίλτρο.

Απορροφούν και σκεδάζουν έντονα τα μικρότερα μήκη κύματος του φωτός (το μπλε και το ιώδες) και επιτρέπουν σχεδόν αποκλειστικά τη διέλευση των μεγαλύτερων μηκών κύματος, δηλαδή του κόκκινου και του πορτοκαλί. Αυτό το φως είναι που φτάνει τελικά στα μάτια μας, «βάφοντας» την ατμόσφαιρα.