Στέφανος Καβαλλιεράκης: «1814-1821: Η προετοιμασία μιας επανάστασης»...
Στέφανος Καβαλλιεράκης: «1814-1821: Η προετοιμασία μιας επανάστασης»
ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ στον ΓΙΩΡΓΟ ΚΙΟΥΣΗ
Συνέδριο Βιέννης, Καποδίστριας, Φιλική Εταιρεία, ο Ελληνικός Κόσμος, Κολοκοτρώνης και το 1821 είναι οι σταθμοί που μελετώνται σε αυτόν τον τόμο της σειράς Μνήμες του 1821: Διακόσια χρόνια από την Παλιγγενεσία των Ελλήνων με τη χρήση όλης της σύγχρονης ελληνικής και ξένης βιβλιογραφίας για την περίοδο αλλά και της κριτικής εξέτασης των απομνημονευμάτων των αγωνιστών.
Μιλάμε με τον Στέφανο Καβαλλιεράκη, συγγραφέα του βιβλίου «1814-1821: Η προετοιμασία μιας επανάστασης, Πρωταγωνιστές-Γεγονότα-Συγκυρίες», εκδόσεις Μεταίχμιο.
-Σε αυτό σκιαγραφείτε τον "αλλόκοτο Ελληνισμό" του '21;
Μια προσπάθεια σκιαγράφησης του Ελληνισμού και της κινητικότητας των διαφορετικών συνιστωσών και εστιών του Ελληνισμού και η σύγκλιση τους προς την ιδέα της Επανάστασης
-Ποια ήταν η ιδιοτυπία της ελληνικής επανάστασης σε σχέση με τις άλλες; Μιλάτε για "νέου τύπου επανάσταση" και "νέου τύπου επαναστάτες"...
Υιοθετώ το επιχείρημα του Βασίλη Παναγιωτόπουλου. Νέου τύπου επανάσταση που προτάσσει το εθνικό στοιχείο άσχετα αν οι συμμετέχοντες το αντιλαμβάνονται πάντα ότι βρίσκονται στην αιχμή μιας επανάστασης τελείως διαφορετικής από αυτές που έχουν ξεσπάσει έως εκείνη τη στιγμή στον ευρωπαϊκό χώρο.
-Είναι η πρώτη που πλήττει την Οθωμανική Αυτοκρατορία; Αυτή που διασπά την ορθόδοξη κοινότητα των Βαλκανίων εισάγοντας εθνικά στοιχεία;
Ναι εισάγει εθνικά στοιχεία και την έννοια ενός πρώιμου πατριωτισμού αλλά διαφοροποιεί και τον τρόπο διάκρισης των λαών εντός της οθωμανικής Αυτοκρατορίας.
-Το Συνέδριο της Βιέννης αλλάζει τον ευρωπαικό χάρτη της εποχής. Πως παρ ότι επανέφερε πιο ισχυρό τον κόσμο των αυτοκρατοριών και περιθωριοποίησε τα επαναστατικά κινήματα αποτέλεσε ευτυχή συγκυρία για τον ελληνικό Αγώνα;
Όχι ευτυχή συγκυρία υπό την έννοια ότι απέρριψε τις επαναστάσεις και τα αιτήματα των λαών για μεγαλύτερη χειραφέτηση παρόλα αυτά έφερε σε διεθνές επίπεδο έστω και από την πίσω πόρτα το Ελληνικό ζήτημα και στο προσκήνιο τον Ιωάννη Καποδίστρια.
-Παρ ότι ήταν καταδικασμένη να αποτύχει πως τα κατάφερε; Ο Καποδίστριας, πολύ πριν γίνει κυβερνήτης άλλαξε τις ευρωπαϊκές ισορροπίες;
Ο Καποδίστριας ήταν ένας πολιτικός κορυφαίου επιπέδου, είχε την συνολική εικόνα, έκανε στρατηγικές κινήσεις και μεθοδικά ανέδειξε την πολιτική διάσταση του ελληνικού ζητήματος.
-Με τη συντεταγμένη προεπαναστατική του δράση, ήταν αυτός που προσπάθησε να θέσει σε συγκεκριμένο οργανωτικό και πολιτικό πλαίσιο την Επανάσταση;
Ναι γιατί κατανοούσε την ανάγκη διεθνοποίησης του Ελληνικού ζητήματος και της πολιτικοποίησης του. Επίσης κατανοούσε στη διπλωματική σκακιέρα τις κινήσεις των Μεγάλων Δυνάμεων.
-Η Φιλική Εταιρεία, η σπουδαιότερη πολιτική ενέργεια του υπόδουλου Ελληνισμού, καθιστά την Επανάσταση αμιγώς ελληνική υπόθεση που χρειάζεται συνωμοτική οργάνωση;
Η Φιλική Εταιρεία είναι ο ισχυρός συνεκτικός ιστός που ενώνει την Ελλάδα του « εξωτερικού» μ εκείνη του « εσωτερικού». Δικτύωση , συνωμοτικότητα αλλά και η συγκεκριμενοποίηση του μεγάλου σκοπού είναι οι προσφορές της ΦΕ
-Το κατά Woodhouse "υβριδικό φυτό του 1821", άλλαξε ριζικά την ιστορία Βαλκανικής και Ευρώπης;
Ναι οριστικά και με τρόπο ριζοσπαστικό. Εισήγαγε τις εθνικές ιδέες στα Βαλκάνια και άλλαξε οριστικά την μορφή τους και ήταν ένα υβριδικό έθνος-κράτος που ως μοντέλο οργάνωσης τελικά επικράτησε.
-Στο βιβλίο σας αναφέρεται πως ο "αλλόκοτος Ελληνισμός" του 1821 μοιάζει με πίνακα ζωγραφικής με πολλά χρώματα. Διακόσια χρόνια μετά, που θα πρέπει να εστιάσουμε τα βλέμματα;
Στο ότι πέρα από τις αντινομίες και τις παθογένειες η Ελλάδα είναι μια χώρα ελευθερίας όπου ανεξαρτήτως φυλής και θρησκείας μπορείς να απολαύσεις τον καφέ σου κοιτάζοντας την Ακρόπολη.
Ο Στέφανος Καβαλλιεράκης γεννήθηκε στην Αθήνα το 1977. Είναι Διευθυντής του Μουσείου της Πόλεως των Αθηνών-Ιδρύματος Βούρου Ευταξία από το 2018. Είναι απόφοιτος της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών. Πραγματοποίησε μεταπτυχιακές σπουδές στον τομέα των Μεσογειακών και Ανατολικών Σπουδών στο Πανεπιστήμιο του Στρασβούργου όπου ολοκλήρωσε και τη διδακτορική του διατριβή ως υπότροφος. Είναι εισηγητής στο Ινστιτούτο Επιμόρφωσης του Εθνικού Κέντρου Δημόσιας Διοίκησης και στην Εθνική Σχολή Δημόσιας Διοίκησης. Έχει συγγράψει σειρά ιστορικών άρθρων με άξονα την ιστορία της εκπαίδευσης, την κίνηση των ιδεών και τις ιδεολογικές διαμορφώσεις κατά τη διάρκεια του 19ου αιώνα. Αρθρογραφεί τακτικά στο ένθετο «Βιβλιοδρόμιο» των Νέων παρουσιάζοντας ιστορικά βιβλία καθώς και στην επιθεώρηση βιβλίου Books' Journal. Με τον Α. Κουτσολαμπρόπουλο επέλεξαν, συνέθεσαν και επιμελήθηκαν τα κείμενα για την παράσταση του Εθνικού Θεάτρου «Σπουδαία ερείπια: Η Ελλάδα με τα μάτια των ξένων ταξιδιωτών (16ος-19ος)». Από τις εκδόσεις Εν Πλω κυκλοφορεί το βιβλίο του Η «περίκλειστη» Εκπαίδευση, Αθήνα, 2018.
more...
ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ στον ΓΙΩΡΓΟ ΚΙΟΥΣΗ
Συνέδριο Βιέννης, Καποδίστριας, Φιλική Εταιρεία, ο Ελληνικός Κόσμος, Κολοκοτρώνης και το 1821 είναι οι σταθμοί που μελετώνται σε αυτόν τον τόμο της σειράς Μνήμες του 1821: Διακόσια χρόνια από την Παλιγγενεσία των Ελλήνων με τη χρήση όλης της σύγχρονης ελληνικής και ξένης βιβλιογραφίας για την περίοδο αλλά και της κριτικής εξέτασης των απομνημονευμάτων των αγωνιστών.
Μιλάμε με τον Στέφανο Καβαλλιεράκη, συγγραφέα του βιβλίου «1814-1821: Η προετοιμασία μιας επανάστασης, Πρωταγωνιστές-Γεγονότα-Συγκυρίες», εκδόσεις Μεταίχμιο.
-Σε αυτό σκιαγραφείτε τον "αλλόκοτο Ελληνισμό" του '21;
Μια προσπάθεια σκιαγράφησης του Ελληνισμού και της κινητικότητας των διαφορετικών συνιστωσών και εστιών του Ελληνισμού και η σύγκλιση τους προς την ιδέα της Επανάστασης
-Ποια ήταν η ιδιοτυπία της ελληνικής επανάστασης σε σχέση με τις άλλες; Μιλάτε για "νέου τύπου επανάσταση" και "νέου τύπου επαναστάτες"...
Υιοθετώ το επιχείρημα του Βασίλη Παναγιωτόπουλου. Νέου τύπου επανάσταση που προτάσσει το εθνικό στοιχείο άσχετα αν οι συμμετέχοντες το αντιλαμβάνονται πάντα ότι βρίσκονται στην αιχμή μιας επανάστασης τελείως διαφορετικής από αυτές που έχουν ξεσπάσει έως εκείνη τη στιγμή στον ευρωπαϊκό χώρο.
-Είναι η πρώτη που πλήττει την Οθωμανική Αυτοκρατορία; Αυτή που διασπά την ορθόδοξη κοινότητα των Βαλκανίων εισάγοντας εθνικά στοιχεία;
Ναι εισάγει εθνικά στοιχεία και την έννοια ενός πρώιμου πατριωτισμού αλλά διαφοροποιεί και τον τρόπο διάκρισης των λαών εντός της οθωμανικής Αυτοκρατορίας.
-Το Συνέδριο της Βιέννης αλλάζει τον ευρωπαικό χάρτη της εποχής. Πως παρ ότι επανέφερε πιο ισχυρό τον κόσμο των αυτοκρατοριών και περιθωριοποίησε τα επαναστατικά κινήματα αποτέλεσε ευτυχή συγκυρία για τον ελληνικό Αγώνα;
Όχι ευτυχή συγκυρία υπό την έννοια ότι απέρριψε τις επαναστάσεις και τα αιτήματα των λαών για μεγαλύτερη χειραφέτηση παρόλα αυτά έφερε σε διεθνές επίπεδο έστω και από την πίσω πόρτα το Ελληνικό ζήτημα και στο προσκήνιο τον Ιωάννη Καποδίστρια.
-Παρ ότι ήταν καταδικασμένη να αποτύχει πως τα κατάφερε; Ο Καποδίστριας, πολύ πριν γίνει κυβερνήτης άλλαξε τις ευρωπαϊκές ισορροπίες;
Ο Καποδίστριας ήταν ένας πολιτικός κορυφαίου επιπέδου, είχε την συνολική εικόνα, έκανε στρατηγικές κινήσεις και μεθοδικά ανέδειξε την πολιτική διάσταση του ελληνικού ζητήματος.
-Με τη συντεταγμένη προεπαναστατική του δράση, ήταν αυτός που προσπάθησε να θέσει σε συγκεκριμένο οργανωτικό και πολιτικό πλαίσιο την Επανάσταση;
Ναι γιατί κατανοούσε την ανάγκη διεθνοποίησης του Ελληνικού ζητήματος και της πολιτικοποίησης του. Επίσης κατανοούσε στη διπλωματική σκακιέρα τις κινήσεις των Μεγάλων Δυνάμεων.
-Η Φιλική Εταιρεία, η σπουδαιότερη πολιτική ενέργεια του υπόδουλου Ελληνισμού, καθιστά την Επανάσταση αμιγώς ελληνική υπόθεση που χρειάζεται συνωμοτική οργάνωση;
Η Φιλική Εταιρεία είναι ο ισχυρός συνεκτικός ιστός που ενώνει την Ελλάδα του « εξωτερικού» μ εκείνη του « εσωτερικού». Δικτύωση , συνωμοτικότητα αλλά και η συγκεκριμενοποίηση του μεγάλου σκοπού είναι οι προσφορές της ΦΕ
-Το κατά Woodhouse "υβριδικό φυτό του 1821", άλλαξε ριζικά την ιστορία Βαλκανικής και Ευρώπης;
Ναι οριστικά και με τρόπο ριζοσπαστικό. Εισήγαγε τις εθνικές ιδέες στα Βαλκάνια και άλλαξε οριστικά την μορφή τους και ήταν ένα υβριδικό έθνος-κράτος που ως μοντέλο οργάνωσης τελικά επικράτησε.
-Στο βιβλίο σας αναφέρεται πως ο "αλλόκοτος Ελληνισμός" του 1821 μοιάζει με πίνακα ζωγραφικής με πολλά χρώματα. Διακόσια χρόνια μετά, που θα πρέπει να εστιάσουμε τα βλέμματα;
Στο ότι πέρα από τις αντινομίες και τις παθογένειες η Ελλάδα είναι μια χώρα ελευθερίας όπου ανεξαρτήτως φυλής και θρησκείας μπορείς να απολαύσεις τον καφέ σου κοιτάζοντας την Ακρόπολη.
Ο Στέφανος Καβαλλιεράκης γεννήθηκε στην Αθήνα το 1977. Είναι Διευθυντής του Μουσείου της Πόλεως των Αθηνών-Ιδρύματος Βούρου Ευταξία από το 2018. Είναι απόφοιτος της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών. Πραγματοποίησε μεταπτυχιακές σπουδές στον τομέα των Μεσογειακών και Ανατολικών Σπουδών στο Πανεπιστήμιο του Στρασβούργου όπου ολοκλήρωσε και τη διδακτορική του διατριβή ως υπότροφος. Είναι εισηγητής στο Ινστιτούτο Επιμόρφωσης του Εθνικού Κέντρου Δημόσιας Διοίκησης και στην Εθνική Σχολή Δημόσιας Διοίκησης. Έχει συγγράψει σειρά ιστορικών άρθρων με άξονα την ιστορία της εκπαίδευσης, την κίνηση των ιδεών και τις ιδεολογικές διαμορφώσεις κατά τη διάρκεια του 19ου αιώνα. Αρθρογραφεί τακτικά στο ένθετο «Βιβλιοδρόμιο» των Νέων παρουσιάζοντας ιστορικά βιβλία καθώς και στην επιθεώρηση βιβλίου Books' Journal. Με τον Α. Κουτσολαμπρόπουλο επέλεξαν, συνέθεσαν και επιμελήθηκαν τα κείμενα για την παράσταση του Εθνικού Θεάτρου «Σπουδαία ερείπια: Η Ελλάδα με τα μάτια των ξένων ταξιδιωτών (16ος-19ος)». Από τις εκδόσεις Εν Πλω κυκλοφορεί το βιβλίο του Η «περίκλειστη» Εκπαίδευση, Αθήνα, 2018.
more...